لبنان سومین کشور بدهکار جهان

لبنان سومین کشور بدهکار جهان

اقتصاد لبنان؛ دوگانه رشد و بدهی

کنفرانس «پاریس ۴» که اخیرا در فرانسه و به منظور حمایت از خیزش اقتصادی لبنان برگزار شد، در روزهای اخیر بازتاب ها و واکنش های متفاوتی در لبنان داشته است. برخی جذب سرمایه ها را نشانه ای مثبت برای اقتصاد و برخی دیگر آن را افزایش بیشتر بدهی های لبنان می دانند.

به گزارش ایرنا، در کنفرانس موسوم به «سیدر» که با مشارکت هیات هایی از لبنان، ۴۱ کشور جهان و ۱۰ سازمان بین المللی جمعه گذشته در پاریس برگزار شد، مبلغی در حدود یک میلیارد دلار به لبنان هدیه شد و حدود یازده میلیارد دیگر نیز به صورت وام های مشروط به این کشور اختصاص داده شد.

بخشی از وام ها به لبنان در کنفرانس پاریس، بدین ترتیب بودند: بانک جهانی ۴ میلیارد دلار، بانک سرمایه گذاری اروپا ۸۰۰ میلیون یورو، صندوق توسعه کویت ۵۰۰ میلیون دلار، بانک اروپایی بازسازی و توسعه ۱.۱ میلیارد یورو، بانک توسعه اسلامی ۷۵۰ میلیون دلار، قطر ۵۰۰ میلیون دلار و فرانسه ۴۰۰ میلیون یورو.

پرداخت این وام ها به اصلاحات اقتصادی از سوی دولت لبنان مشروط شده است. از این رو برخی از ناظران سیاسی از دستاوردهای کنفرانس انتقاد کردند و آن را با اهداف انتخاباتی در راستای منافع «سعد الحریری» نخست وزیر عنوان کردند.

لبنان سومین کشور بدهکار جهان

منتقدان این مبالغ را موجب افزایش بدهی های لبنان و خدشه دار کننده استقلال لبنان و موجب مداخله بیگانگان می دانند.

سعد الحریری که در راس یک هیات بلندپایه در پاریس حضور یافته بود، بلافاصله پس از کنفرانس شامگاه جمعه در تماس های جداگانه با «میشل عون» رئیس جمهوری و «نبیه بری» رئیس مجلس، خبر موفقیت چشمگیر کنفرانس سیدر را به آنها اعلام کرد.

هیاتی اقتصادی به ریاست سعد الحریری طی ماه های اخیر برنامه ای ۱۰ ساله را برای احیای بخش خصوصی و زیرساخت های لبنان ترسیم کرد. این هیات پیش بینی می کرد در این کنفرانس، موفق به جذب ۶ تا ۷ میلیارد دلار خواهد شد، اما تقریبا دو برابر این پیش بینی ها عاید لبنان شد.

این برنامه در ۲ مرحله (۲۰۱۸ ــ ۲۰۲۱) و (۲۰۲۲ ــ ۲۰۲۵) برنامه ریزی شده و برای اجرای آن مبلغ ۱۷ میلیارد و ۲۵۳ میلیون دلار نیاز است. نخست وزیر لبنان معتقد است این برنامه باعث ایجاد ۹۰۰ هزار شغل می شود.

این در حالی است که طبق گزارش های رسمی، لبنان پس از ژاپن و یونان سومین کشور بدهکار جهان است و بدهی عمومی این کشور تا پایان ماه ژانویه گذشته به رقم ۸۰.۴ میلیارد دلار رسید.

برخی رسانه ها به الحریری انتقاد کردند که چرا عامل بدهی ها و مشکلات مالی را به گردن بحران سوریه می اندازد.

وی در سخنرانی ابتدای این کنفرانس گفته بود: در سه سال نخستی که بحران سوریه بروز کرد، اقتصاد ما شاهد رشدی با میانگین سالانه ۸ درصد بود که با اوج گرفتن این بحران و سیل آوارگان و پناهجویان سوری به لبنان، این رقم سقوط کرده و تنها به یک درصد رسید.

روزنامه الاخبار نوشت: چنین ادعایی صحیح نیست چرا که طبق گزارش های بانک جهانی میانگین رشد در بین سالهای ۱۹۹۷ تا ۲۰۰۶ به زیر ۲ درصد رسید و در سال ۱۹۹۹ رکود اقتصادی را شاهد بودیم که به منفی نیم درصد رسید. این یعنی معضل کاهش رشد، به دلیل زیرساخت هاست و از زمان شکست در سرمایه گذاری های طرح سازندگی در نیمه دهه نود بود.

این روزنامه همچنین از دولت انتقاد کرد که چرا می خواهد به تعبیر این روزنامه با طناب صندوق بین المللی پول در چاه برود و برای کاهش هزینه ها و افزایش ۵ درصدی تولید ناخالص ملی به مبلغ ۳ میلیارد دلار، طبق نسخه آنان عمل کند. از نظر این روزنامه قربانیان این سیاست خانوارهای فقیر و متوسط جامعه هستند.

«سیدحسن نصرالله» دبیرکل حزب الله نیز در آخرین سخنرانی خود در روز یکشنبه از این مساله انتقاد کرد. وی گفت:

ما در برابر وضع مالیات های جدید بر فقرا و قشر کم درآمد می ایستیم و حتی اگر مجبور باشیم به خیابان می آییم و به این وضعیت اجتماعی برای قشر کم درآمد جامعه که توان مالیات ندارند، اعتراض می‌کنیم.

دبیرکل حزب الله لبنان با اشاره به بدهی ۸۰ میلیارد دلاری لبنان گفت که این بدهی ها با وام های جدید به رقم ۱۰۰ میلیارد دلار خواهد رسید. وی افزود: در پرونده مالی اگر به همین وضعیت ادامه دهیم، همه به سمت یک فاجعه خواهیم رفت.

وی قاطعانه گفت: هیچ کسی نباید برای حل مشکلات شخصی، بر بدهی ها بیافزاید. کسی حق ندارد همواره مغز مردم را بخورد و بگوید که از راه این بدهی ها وضعیت لبنان تغییر خواهد یافت.

همچنین تارنمای حزب مسیحی «جریان المرده» به رهبری «سلیمان فرنجیه» از جسارت وزیر خارجه فرانسه به دخالت در امور لبنان و شرط گذاشتن برای این کشور و صحبت از سلاح حزب الله به شدت انتقاد کرد.

«ژان ایو لودریان» وزیر خارجه فرانسه گفته بود که لبنان باید برای دریافت این وام ها اقدام به اصلاحات کند. وی در بخش دیگری از سخنرانی خود در کنفرانس سیدر اظهار داشت که همه نیروها و گروه های لبنانی باید موضع بی طرفی شان را حفظ کنند و در درگیری های منطقه‌ای مداخله نکنند.

در این باره روزنامه فرامنطقه ای «الشرق الاوسط» هم نوشت: جامعه جهانی به لبنان چک سفید امضا نداده است و لبنان برای دریافت این مبالغ باید دست به اصلاحات بزند و سازمانی برای پیگیری و نظارت ایجاد کند.

روزنامه «اللواء» لبنان نیز خبر از درنظر گرفتن یک ابزار اجرایی برای هماهنگی سازمان های مربوط و مقام های بیروت داد و نوشت: نشست های پیگیری به شکل دوره ای بین مسئولین بلندپایه پایتخت ها و مقرهای اصلی برگزار خواهد شد تا این روند پیگیری شود.

این روزنامه لبنانی از راه اندازی یک پایگاه اینترنتی برای شفافیت در سرمایه گذاری ها و اجرای طرح ها خبر داد.

«ولید جنبلاط» رهبر حزب سوسیالیست ترقی خواه لبنان و از سیاستمداران معروف این کشور با نگاهی مثبت به این کنفرانس نگریسته و در صفحه توئیتر خود نوشت: در کنفرانس پاریس هدیه ای زیبا به لبنان داده شد که مشروط به اصلاحات است.

وی البته این سوال را نیز مطرح کرد که آیا ما به خواسته مورد نظر عمل می کنیم یا این کنفرانس هم مانند کنفرانس های مشابه تمام شده و در طبقات بایگانی وعده ها و فساد و فراموشی می رود؟